تایمر 555 چیست؟

تایمر 555 چیست؟

آی سی تایمر 555 یک مدار مجتمع پرکاربرد و همه کاره است که از زمان معرفی آن در اوایل دهه 1970 به طور گسترده در مدارهای الکترونیکی استفاده شده است. این آی‌سی که توسط Hans Camenzind طراحی و توسعه یافته است، یک مدار تایمر یکپارچه است که می‌تواند برای تولید تاخیرهای زمانی دقیق و همچنین سیگنال‌های نوسانی پایدار مثل موج مربعی، مثلثی و ... استفاده شود.

بیشتر بخوانید: آی سی چیست؟

حالت‌های کاری تایمر 555

آی‌سی اسیلاتور 555 دارای سه حالت عملیاتی اصلی شامل عملکرد به صورت مونو استابل، استابل و بی استابل است. در ادامه، عملکردهای ذکر شده به طور کامل توضیح داده شده است:

1) حالت عملکرد مونو استابل

آی‌سی تایمر 555 در حالت مونو استابل(monostable) به عنوان یک مدار تایمر عمل می‌کند. هنگامی که ورودی این اسیلاتور توسط یک سیگنال خارجی تحریک می‌شود، یک پالس خروجی واحد با مدت زمان از پیش تعیین شده تولید می‌کند و پس از آن به حالت قبلی خود باز می‌گردد. مدت زمان پالس تولید شده با تغییر مقادیر مقاومت خارجی و خازن متصل به آی سی تعیین می‌شود. در تصویر زیر یک نمونه مدار با این آی سی در حالت تایمر مشاهده می‌شود:

مدار مونو استابل

2) حالت استابل

در حالت استابل، IC555 به عنوان یک نوسان ساز یا اسیلاتور عمل می‌کند و به صورت پیوسته، پالس‌های مستطیلی را تولید می‌کند. فرکانس و چرخه کاری شکل موج خروجی این آی‌سی توسط مقادیر مقاومت خارجی و خازن تعیین می‌شود. از این حالت اغلب برای تولید سیگنال‌های پالس ساعت یا کنترل زمان بندی مدارهای دیگر استفاده می‌شود.

مدار اسیلاتور استابل

3) حالت بی استابل

آی‌سی تایمر 555 در حالت بی استابل(bistable) به عنوان یک فلیپ فلاپ ساده عمل می‌کند. در این حالت مدار دارای دو حالت پایدار است و خروجی در یک حالت خاص باقی می‌ماند تا زمانی که ورودی به طور مثال کلیدها تغییر کند. این حالت برای کاربردهایی که نیاز به کنترل روشن/خاموش یا استارت/استوپ ساده باشد، می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد.

مدار بی استابل

کاربرد تایمر 555

تطبیق پذیری تایمر 555 و امکانات گسترده آن، منجر به استفاده از این اسیلاتور در انواع کاربردهای الکترونیکی شده است. برخی از کاربردهای متداول این آی‌سی عبارتند از:

1) مدار زمان بندی و تاخیر

آی سی تایمر 555 کاربرد وسیعی در مدارهای زمان بندی و تاخیر مانند رله‌های تاخیر زمانی و مدولاتورهای عرض پالس دارد.

2) مدار نوسان ساز

از IC555 می توان برای طراحی مدارهای نوسان ساز برای کاربردهای مختلف، مانند مولد پالس ساعت، مولد صدا و مدارهای مدولاسیون عرض پالس (PWM) استفاده کرد.

3) مدار هشدار و آژیر

از IC555 می‌توان برای ایجاد مدارهای هشدار مانند آژیرها یا آلارم‌های ساده برای دستگاه‌های مختلف استفاده کرد.

4) مدار کنترل موتور

IC555 در مدارهای کنترل موتور مانند مدارهای کنترل سرعت و مدولاسیون عرض پالس(PWM) برای موتورهای DC به کار می‌رود.

5) مدار روشنایی و نمایشگر

در مدارهای روشنایی و نمایشگر مانند چراغ‌های LED و نمایشگرهای LED ساده می‌توان از اسیلاتور 555 استفاده نمود.

6) تولید صدا با فرکانس دلخواه

یکی از کاربردهای دیگر این آی سی، تولید فرکانس صوتی دلخواه می‌باشد. با تغییر مقادیر خازن و مقاومت نوسان ساز و اعمال خروجی این آی سی به بلندگو یا بازر پسیو، می‌توان صداها و یا آلارم‌های دلخواه را تولید کرد.

جمع بندی

در این مقاله، نکات مهمی در مورد آی سی اسیلاتور 555 و عملکرد آن در مدهای کاری مونو استابل، استابل و بی استابل مورد بحث و بررسی قرار گرفت. همچنین، کاربردهای مختلف این آی سی در تجهیزات پردازش سیگنال، سرگرمی و تولید صوت به طور کامل توضیح داده شد. تمامی موارد فوق را به صورت عملی همراه با نکات تجربی دیگر در مورد تایمر 555 و تحلیل کامل مدارات آن به طور کامل در دوره جامع آموزش الکترونیک بررسی کرده‌ایم.

در پایان، ممنون که همراه ما بودید. هر سوال یا ابهامی در مورد مطالب ارائه شده در این مقاله دارید حتما در کامنت ها بنویسید، به تمام سوالات پاسخ داده میشه. اگه انتقاد یا پیشنهادی هم داشتید ممنون میشم با ما در میان بزارید.

منابع: Electronics Tutorials Electronics For You

سجاد قابلی

72 مطلب منتشر شده

سجاد قابلی هستم، دکترای الکترونیک قدرت. اینجا هستم تا باهم کلی تجربه ی خوب در مورد برق و الکترونیک به دست بیاریم.

درباره این مطلب نظر دهید !